HR có những mảng nào?

Chào Châu Thanh,

HR (Human Resources) thường được chia thành các mảng chính gồm tuyển dụng, C&B, đào tạo và phát triển, quan hệ lao động, hành chính nhân sự, quản lý hiệu suất và HRBP. Mỗi mảng đảm nhận một nhóm công việc riêng nhưng đều hướng đến mục tiêu quản lý, sử dụng và phát triển nguồn nhân lực của doanh nghiệp.

Với người đang làm hỗ trợ vận hành muốn chuyển sang HR, em nên tìm hiểu tổng quan các nghiệp vụ trước, sau đó lựa chọn một hướng chuyên môn phù hợp với kinh nghiệm và thế mạnh. Không nhất thiết phải học chuyên sâu tất cả các mảng ngay từ đầu.

1. HR có những mảng nào và mỗi mảng làm công việc gì?

Tùy quy mô doanh nghiệp, bộ phận HR có thể được tổ chức thành nhiều nhóm chuyên môn. Dưới đây là những mảng phổ biến:

Ngoài ra, ở những doanh nghiệp lớn còn có các mảng như phát triển tổ chức (OD), quản trị nhân tài (Talent Management) và phân tích dữ liệu nhân sự (HR Analytics).

Không phải doanh nghiệp nào cũng có đầy đủ các vị trí trên. Công ty nhỏ thường gộp nhiều nghiệp vụ cho một nhân viên HR tổng hợp, trong khi doanh nghiệp lớn có xu hướng chuyên môn hóa theo từng mảng.

2. Các mảng HR có liên quan với nhau không?

Có. Các mảng HR không hoạt động hoàn toàn độc lập mà liên kết với nhau trong suốt quá trình làm việc của người lao động tại doanh nghiệp.

Ví dụ, khi một công ty thương mại cần tuyển thêm nhân viên kinh doanh, bộ phận tuyển dụng sẽ phối hợp tìm kiếm và lựa chọn ứng viên phù hợp.

Sau khi nhân viên nhận việc, HR Admin thực hiện các thủ tục tiếp nhận và quản lý hồ sơ; C&B phụ trách tiền lương, bảo hiểm và chế độ phúc lợi.

Trong quá trình làm việc, bộ phận đào tạo hỗ trợ nâng cao năng lực, còn hoạt động quản lý hiệu suất giúp đánh giá mức độ hoàn thành công việc.

HRBP có thể phối hợp với trưởng phòng kinh doanh để xác định nhu cầu nhân lực, phân tích tỷ lệ nghỉ việc hoặc đề xuất giải pháp cải thiện hiệu suất đội ngũ.

Vì vậy, dù lựa chọn chuyên sâu một mảng, người làm HR vẫn nên hiểu kiến thức cơ bản của các mảng liên quan để phối hợp hiệu quả.

3. Người làm hỗ trợ vận hành chuyển sang HR nên chọn mảng nào?

Với kinh nghiệm hỗ trợ vận hành tại công ty thương mại, em có thể tận dụng những kỹ năng sẵn có như theo dõi quy trình, quản lý dữ liệu, phối hợp phòng ban và xử lý công việc phát sinh.

Một số hướng phù hợp để cân nhắc:

• HR Admin hoặc HR Generalist: Phù hợp nếu em quen quản lý hồ sơ, theo dõi quy trình và phối hợp công việc nội bộ.
• C&B: Phù hợp nếu em sử dụng Excel tốt, thích làm việc với số liệu, bảng biểu và chính sách tiền lương.
• Tuyển dụng: Phù hợp nếu em có kỹ năng giao tiếp, thường xuyên làm việc với nhiều đối tượng và thích tìm kiếm, kết nối con người.
• Đào tạo nội bộ: Phù hợp nếu em từng hướng dẫn quy trình vận hành, đào tạo nhân viên mới hoặc xây dựng tài liệu nghiệp vụ.
• Riêng HRBP thường yêu cầu kiến thức nhân sự tương đối toàn diện và khả năng phân tích hoạt động kinh doanh. Đây có thể là hướng phát triển sau khi em đã tích lũy kinh nghiệm thực tế, thay vì ưu tiên ứng tuyển ngay khi mới chuyển ngành.

4. Người mới nên học nhân sự tổng hợp hay chuyên sâu một mảng trước?

Nếu chưa từng thực hiện nghiệp vụ HR và chưa xác định rõ hướng nghề nghiệp, nên bắt đầu từ Hành chính nhân sự tổng hợp.

Kiến thức tổng hợp giúp em hiểu quy trình tuyển dụng, quản lý hồ sơ, hợp đồng lao động, chấm công, tiền lương, bảo hiểm và những quy định lao động cơ bản.

Sau khi có nền tảng, em có thể lựa chọn học chuyên sâu theo mục tiêu công việc. Chẳng hạn, muốn phụ trách tiền lương thì học C&B; muốn trở thành chuyên viên tuyển dụng thì tập trung vào tìm nguồn, sàng lọc và phỏng vấn ứng viên.

Ngược lại, nếu đã xác định rõ muốn theo một mảng và có kỹ năng liên quan, em có thể học trực tiếp chương trình chuyên môn phù hợp, đồng thời bổ sung kiến thức HR nền tảng còn thiếu.

Điều quan trọng là không học dàn trải quá nhiều nghiệp vụ khi chưa có cơ hội áp dụng thực tế.

5. Lộ trình phát triển nghề HR lâu dài như thế nào?

Người mới chuyển sang ngành nhân sự có thể bắt đầu từ các vị trí HR Assistant, HR Admin, Recruitment Assistant hoặc nhân viên HR tổng hợp cấp đầu vào, tùy yêu cầu của từng doanh nghiệp.

Sau khi có kinh nghiệm, em có thể lựa chọn một trong hai hướng phát triển.

Hướng chuyên môn: Phát triển thành chuyên viên tuyển dụng, C&B, đào tạo hoặc chuyên gia trong một lĩnh vực nhân sự cụ thể.

Hướng quản lý: Mở rộng kiến thức quản trị, tích lũy kinh nghiệm điều phối đội nhóm để hướng tới HR Generalist cấp cao, HRBP hoặc Trưởng phòng nhân sự.

Với trường hợp của em, nên ưu tiên học nghiệp vụ cơ bản, thực hành trên biểu mẫu và tình huống doanh nghiệp, sau đó tìm cơ hội chuyển sang vị trí HR phù hợp ngay tại công ty hoặc doanh nghiệp có nhu cầu tuyển dụng người mới.

Tóm lại, HR có nhiều mảng chuyên môn với công việc và yêu cầu năng lực khác nhau. Người mới không cần giỏi tất cả các mảng, nhưng nên hiểu tổng thể hoạt động nhân sự trước khi quyết định phát triển chuyên sâu để có nền tảng nghề nghiệp vững chắc.